top

Aktualności

Analizy Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i GŻ – PIB - Rynek Pasz Nr 36 z października 2014 r.


Brak efektywności dotowanego programu rozwoju produkcji roślin strączkowych.

Autorzy tej analizy ocenili dotychczasową efektywność tego programu i znaczenie gospodarcze tych upraw jako źródła wysokobiałkowych surowców w stosunku do potrzeb produkcji zwierzęcej.   Opracowanie to, w Rozdziale III pkt. 2.2 . Strączkowe pastewne, zawiera uaktualnione dane dotyczące tych dotowanych upraw. Dane te obalają mrzonki o możliwości zastąpienia importowanej śruty sojowej krajowymi strączkowymi.

Produkcja strączkowych nie rozwija się, pomimo coraz wyższych dotacji do upraw tych roślin: 
"Od 2010 r. obowiązują dodatkowe płatności obszarowe do uprawy strączkowych i motylkowatych. W latach 2010 - 2011 było to 207 i 220 zł/ha a w 2012 r. i 2013 r. wzrosły one odpowiednio do 673 zł/ha i 719/ha. Według wstępnych kalkulacji specjalna płatność obszarowa do powierzchni uprawy roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych w 2014 r. wyniesie ok.556 zł/ha. Według propozycji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w ramach nowego systemu dopłat bezpośrednich na lata 2015-2020 wysokość wsparcia dla roślin wysokobiałkowych może wynieść ok. 326 EUR/ha. Wprowadzenie dodatkowego wsparcia finansowego jak dotychczas nie spowodowało istotnego wzrostu ich produkcji."

Autorzy opracowania nie widzą perspektyw dla rozwoju tej produkcji, gospodarczego znaczenia i popytu na te surowce:
"Przy niskich plonach i cenach strączkowych niewiele wyższych od  cen zbóż, tylko przy wysokim poziomie wsparcia finansowego jest możliwe dalsze zwiększanie produkcji strączkowych i pod warunkiem, że rolnicy nie będą mieć problemu z ich zbytem. Strączkowe pastewne na ziarno są uprawiane głównie na własne potrzeby, a towarowość ich produkcji wynosi zaledwie kilka procent (ich skup w latach 2012 - 2013. wynosił niecałe 6 tys. ton rocznie). Przemysł paszowy nie jest zainteresowany nasionami strączkowymi ze względu na  stosunkowo wysokie ceny przy relatywnie niskiej zawartości białka oraz gorszej jakości biologicznej niż w przypadku wielu innych surowców białkowych.
Istotnym ograniczeniem wykorzystania nasion strączkowych w przemyśle paszowym jest możliwość zapewnienia większych dostaw surowca o standardowych parametrach, gdyż ich produkcja jest rozdrobniona. Przeciętna powierzchnia uprawy roślin strączkowych w 2013 r. wynosiła ok. 2,4 ha, a mieszanek zbożowo-strączkowych 3,7 ha. Skup od licznych drobnych producentów jest kosztochłonny i podwyższa ceny surowca."

Wielkość upraw nasion strączkowych:

" Dotychczas brak jest informacji o wysokości zbiorów nasion strączkowych pastewnych w 2014 r. W ubiegłym roku powierzchnia ich uprawy wyniosła 131 tys. ha i była o 23,2 % mniejsza niż w 2012 r. O 44% zmniejszył się areał uprawy mieszanek zbożowo- strączkowych, a powierzchnia pozostałych strączkowych (bez mieszanek) wzrosła o 2%. (...)
Areał upraw strączkowych pastewnych na ziarno w 2014 r. jest o kilkanaście procent większy niż w ubiegłym roku. Plonu prawdopodobnie również są nieco wyższe. Na podstawie powyższych przesłanek ich produkcję szacuje się na ok. 336 tys. ton."
 
Popyt krajowy na surowce wysokobiałkowe:
Wg. danych Instytutu ERiGŻ - PIB, opublikowanych w Rynku Pasz Nr 36, popyt krajowy na surowce wysokobiałkowe ze strony produkcji zwierzęcej w sezonie 2014/2015 wyniesie ok. 3,4 mln ton i będzie prawie o 11% większe niż w sezonie poprzednim.
Zużycie surowców wysokobiałkowych w sezonie 2013/2014 wyniosło ogółem 3,07 mln ton. Popyt na te surowce jest zaspakajany głównie przez śruty oleiste, które są jedynym dostępnym na większą skalę źródłem białka paszowego. Główną rolę odgrywa importowana śruta sojowa, której zużycie od ośmiu lat utrzymuje w granicach 1,7-1,9 mln ton.
 



powrót